Eğitim ve çalışma hakkı nedir?

Öğretmen sınıf okul öğrenciler

Eğitim ve çalışma hakkı nedir?

  • Eğitim ve çalışma hakkının kullanılması ile devletin ve vatandaşın bu konudaki sorumluluklarını ilişkilendirir.
  • Eğitimin kendisi için bir hak olduğunu fark eder.
  • Zorunlu ve parasız ilköğretimin bütün çocuklar için bir hak olduğunu belirtir.
  • Çocukların çalışma yaşamında Çocuk Hakları Sözleşmesi’nin 32. maddesine uygun koşullarda çalışması gerektiğini ifade eder.
  • Herkesin çalışma ve işini özgürce seçme hakkı olduğunu fark eder.

Eğitim ve öğretim Atatürk ilke ve inkılapları doğrultusunda, çağdaş bilim ve eğitim esaslarına göre, devletin gözetim ve denetimi altında yapılır, bu esaslara aykırı eğitim ve öğretim yerleri açılamaz.

Eğitim ve öğrenim hakkı ve ödevi

ANAYASA MADDE 42- Kimse, eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamaz. İlköğretim, kız ve erkek bütün vatandaşlar için zorunludur ve devlet okullarında parasızdır.
Devlet, maddi imkânlardan yoksun başarılı öğrencilerin, öğrenimlerini sürdürebilmeleri amacı ile burslar ve başka yollarla gerekli yardımları yapar. Devlet, durumları sebebiyle özel eğitime ihtiyacı olanları topluma yararlı kılacak tedbirleri alır.

Devlet Anayasanın ilgili maddesi kapsamında yüklenmiş olduğu görev ve sorumlulukları yerine getirmek için birçok faaliyet yapmaktadır. Çünkü eğitim ve öğrenim vatandaşlar için bir haktır. Devleti vatandaşların bu haktan en iyi şekilde yararlanması için bütçesinden önemli bir payı eğitime ayırmakta ve yatırımlar yapmaktadır. Devlet, üzerine düşen görevleri yerine getirirken bir yandan da vatandaşlardan destek beklemektedir.

Çalışma hakkı da eğitim hakkı gibi Anayasa’da güvence altına alınmıştır. Buna göre devlete önemli
görev ve sorumluluklar düşmektedir. Bu görev ve sorumlulukları yerine getiren devlet, vatandaşların yaşam kalitelerini en üst seviyeye çıkarmak için çaba sarf etmektedir.

Devlet, Anayasa’nın aşağıdaki maddelerine göre çalışma hayatını düzenlemek ve yürütmek için
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığını kurmuştur. Bu Bakanlık işsizliği önlemek, çalışanların haklarını korumak ve refah seviyelerini yükseltmek için çalışır. Türkiye İş Kurumu (İşkur) ve Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) bu Bakanlığın çatısı altında faaliyet gösteren kurumlardandır.

Türkiye İş Kurumu, ülkemizin önemli sorunlarından biri olan işsizliğe çözüm bulmak, işsizlere iş bulmak ve iş imkânlarını artırmak için faaliyet gösterir.

Sosyal Güvenlik Kurumu, vatandaşların sigortalı olma durumuna göre geçinme ve yaşama seviyelerini artırmak için çalışır.

Bu konuda faaliyet gösteren bir kuruluş da Çok Amaçlı Toplum Merkezidir.

Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) kapsamında kurulan Çok Amaçlı Toplum Merkezleri (ÇATOM) bu bölgedeki kadınların toplum hayatına daha fazla katılması için çalışmalar yapar.

Kadınların meslek edinmelerini sağlamak bunlardan sadece biridir.

Çalışma ile ilgili hükümler

Çalışma hakkı ve ödevi

ANAYASA MADDE 49- Çalışma, herkesin hakkı ve ödevidir.
Devlet, çalışanların hayat seviyesini yükseltmek, çalışma hayatını geliştirmek
için çalışanları ve işsizleri korumak, çalışmayı desteklemek, işsizliği önlemeye elverişli ekonomik bir ortam yaratmak ve çalışma barışını sağlamak için gerekli tedbirleri alır.

Çalışma şartları ve dinlenme hakkı

ANAYASA MADDE 50- Kimse, yaşına, cinsiyetine ve gücüne uymayan işlerde çalıştırılamaz.
Küçükler ve kadınlar ile bedenî ve ruhî yetersizliği olanlar çalışma şartları bakımından özel olarak korunurlar.

Sosyal güvenlik hakları

Sosyal güvenlik hakkı

ANAYASA MADDE 60- Herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir.
Devlet, bu güvenliği sağlayacak gerekli tedbirleri alır ve teşkilatı kurar.

Çalışma ve sosyal güvenlik konularında vatandaşlara da önemli görevler düşmektedir. İşverenler, iş
güvenliğini en üst düzeyde sağlamalı, çalışanlarının haklarını korumalı, vergilerini zamanında ve eksiksiz ödemelidir. Çalışanlar ise işlerinin gereklerini en iyi şekilde yerine getirmelidir. Herkes sorumluluk sahibi olduğunda bilinmelidir ki kazanan ülkemiz olacaktır.

Vatandaşlar bir konuda daha sorumluluk sahibi olmalıdır. Bu konu da çocukların haklarıdır. Çocukların hakları hiçbir şekilde çiğnenmemelidir. Çocuklar ancak Türkiye’nin de kabul ettiği Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi’nin 32. maddesinde belirtilen şartlarda çalıştırılabilirler.
İşte bu maddedeki şartlar:
Taraf Devletler, özellikle şu önlemleri alırlar:
a) İşe kabul için bir ya da birden çok asgari yaş sınırı tespit ederler.
b) Çalışmanın saat olarak süresi ve koşullarına ilişkin uygun düzenlemeleri yaparlar.

You may also like...

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir